Ecotoerisme als instrument voor natuurbehoud.
Natuurbescherming vraagt middelen. Vandaag is ecotoerisme een van de belangrijkste economische motoren van die bescherming.
Bescherming kost geld. Toerisme levert het op.
Natuur beschermen vergt middelen. Gebieden beschermen, rangers financieren, stroperij bestrijden, habitats behouden, gemeenschappen ondersteunen die leven in contact met wilde dieren, of infrastructuur voor natuurbehoud onderhouden: dat brengt een aanzienlijke kost met zich mee.
En vandaag is ecotoerisme een van de belangrijkste economische motoren van dit natuurbehoud.
In veel regio’s vormen toegangsgelden, conservation fees, accommodatie, concessies en aan toerisme gerelateerde activiteiten een essentieel deel van de middelen die natuurgebieden in staat stellen te functioneren en beschermd te worden.
Waar het werkt, en waar het ontbreekt.
In Oost- en zuidelijk Afrika is toerisme goed voor het grootste deel van wat beschermde gebieden zelf verdienen. Waar het ontbreekt, is het beeld heel anders.
~80%
Aandeel van de rechtstreekse inkomsten van beschermde gebieden in Oost- en zuidelijk Afrika dat afkomstig is van toerisme.
4 / 21
Beschermde gebieden in West-Afrika waar de leeuw nog werd bevestigd, van de eenentwintig onderzochte gebieden.
Dat is geen toeval. In veel Afrikaanse landen zijn de regio’s die het grootste deel van hun grote roofdieren verloren, vaak net de regio’s waar ecotoerisme niet gestructureerd is, of niet mogelijk is: daar hebben stroperij, de vernietiging van natuurlijke habitats door de uitbreiding van steden, of oorlogen de overhand gekregen. Henschel en zijn collega’s stellen vast dat de beschermde gebieden die hun leeuwen behielden, de meest uitgestrekte waren, en vooral de gebieden met een aanzienlijk hoger beheerbudget. Brugière, Chardonnet en Scholte (2015) documenteren dezelfde verdwijning, op de schaal van West- en Centraal-Afrika. Het verschil is duidelijk met de gebieden waar goed beheerd ecotoerisme deze bedreigde gebieden en soorten wel heeft weten te behouden.

Een kracht die verder gaat dan cijfers.
Dit model steunt op een vanzelfsprekendheid: om de natuur duurzaam te beschermen, moet zij ook een economische waarde krijgen die hoger ligt dan die van haar vernietiging. In een groot deel van de wereld is helaas het omgekeerde de realiteit.
En de lokale bevolking is zich niet altijd bewust dat een levende olifant, een behouden leeuwenpopulatie, een intact bos of een beschermd wildernisgebied op lange termijn meer waarde kunnen opleveren dan hun rechtstreekse exploitatie, hun stroperij of hun verdwijning.
Dat is de volle kracht van ecotoerisme. Maar ook die van de sensibiliseringsinspanningen van deze organisaties, die we de tijd hebben genomen om te analyseren en te ondersteunen.
Dit systeem creëert banen en houdt gidsen, rangers, lodges, ambachtslieden, vervoerders en tal van lokale actoren aan het werk. Het genereert inkomsten voor de reservaten en draagt bij aan een economie waarvan de duurzaamheid rechtstreeks afhangt van het behoud van de ecosystemen.
Maar haar kracht is niet alleen economisch.
Reizen naar het hart van een wildernisgebied, dieren observeren in hun natuurlijke leefomgeving, de mensen ontmoeten die hen beschermen, en concreet begrijpen voor welke uitdagingen zij staan: dat verandert onze verhouding tot natuurbehoud.
Men beschermt alleen wat men kent, wat men begrijpt en wat men heeft leren liefhebben.
Reizen als hefboom voor natuurbehoud.
De Eco-Safaris passen binnen die visie.
Army of Nature wil een manier van reizen aanmoedigen die bijdraagt aan deze economie van natuurbehoud, de ontdekking van natuurgebieden bevordert en een echte verbinding creëert tussen reizigers, ecosystemen en de mensen die ze beschermen.
Army of Nature selecteert, ondersteunt en zet trajecten en ervaringen in de kijker die bij deze visie aansluiten. De verschillende diensten worden uitgevoerd en beheerd door geselecteerde dienstverleners die gericht zijn op natuurbehoud.
Afhankelijk van de bestemmingen en de projecten zijn hierbij verschillende actoren en professionals betrokken:
- Natuurreservaten
- Lodges
- Gidsen
- Rangers
- Natuurbehoudsorganisaties
- Verenigingen
- Vervoerders
- Lokale initiatieven
Het doel is eenvoudig: reizen inzetten als hefboom voor natuurbehoud.
- Laten ontdekken om te sensibiliseren.
- De lokale actoren laten werken om waarde te creëren.
- Waarde creëren om de middelen voor bescherming te geven.
Want de praktische realiteit is dat zonder deze organisaties de gebieden en de soorten nog meer bedreigd zijn.
Want deze uitzonderlijke ervaringen beleven in een natuur van zeer hoge intensiteit en rechtstreeks bijdragen aan het behoud, dat kan, en het is zelfs een van de beste manieren om opnieuw verbinding te maken met de Natuur en om te beschermen.